Kolarstwo ma swój język. Tu każde słowo, które spotkasz u nas (i w grupie na niedzielnej jeździe), wyjaśniamy jednym, dwoma zdaniami. Jeśli mamy o czymś osobny tekst, link prowadzi dalej.
Rower i sprzęt
- Rower szosowy (szosa)
- Lekki rower z wąskimi oponami i baranią kierownicą, zbudowany do szybkiej jazdy po asfalcie. Czy szosa jest dla ciebie?
- Gravel
- Rower podobny do szosowego, ale z szerszymi oponami i spokojniejszą geometrią. Jedzie po asfalcie i po szutrze, czyli utwardzonej drodze z drobnych kamieni.
- Rozmiar ramy
- Wielkość roweru dobrana do wzrostu i proporcji ciała. Producenci opisują ją różnie (cm, S/M/L), dlatego patrz na tabelę konkretnego modelu. Jak dobrać rozmiar ramy
- Przełożenie
- Połączenie zębatki z przodu (przy korbie) i z tyłu (na kasecie). Lekkie przełożenie ułatwia podjazd, ciężkie daje prędkość na płaskim. Przełożenia pod podjazdy
- Kaseta
- Zestaw tylnych zębatek. Im większa największa zębatka (np. 34 zęby), tym łatwiej pod górę.
- Przerzutka
- Mechanizm, który przesuwa łańcuch między zębatkami, gdy zmieniasz bieg manetką przy kierownicy.
- Dętka
- Gumowa rurka z powietrzem wewnątrz opony. Gdy przebijesz ją na trasie, wymieniasz ją na zapasową. Jak wymienić dętkę
- Tubeless
- Opona bez dętki, uszczelniona płynem (zalewką), który sam zakleja małe dziury.
- Ciśnienie w oponach
- Ile powietrza jest w oponie, w barach albo PSI (1 bar to ok. 14,5 PSI). Zależy od szerokości opony, masy i nawierzchni. Ciśnienie w oponach
- Hookless
- Obręcz bez „haczyków” trzymających oponę. Ma własny, niski limit ciśnienia – sprawdź nadruk na obręczy.
- Pedały SPD i SPD-SL
- Pedały wpinane: but ma blok, który zatrzaskuje się w pedale. SPD (dwie śruby, mały blok) łatwiej się chodzi, SPD-SL (trzy śruby) to typowy system szosowy. Pedały wpinane – pierwsze kroki
- Spodenki z wkładką
- Obcisłe spodenki kolarskie z miękką wkładką w kroku. Zakłada się je bez bielizny. To najważniejsza część stroju na start.
- Bidon
- Butelka na wodę w koszyku na ramie.
- Licznik (komputer rowerowy)
- Urządzenie na kierownicy, które pokazuje prędkość, dystans, czas, a z czujnikami także tętno i moc.
- Pomiar mocy (miernik mocy)
- Czujnik w pedałach, korbie albo piaście, który mierzy, ile watów wkładasz w jazdę. Na start niepotrzebny. Pomiar mocy
- Bike fit
- Dopasowanie roweru do ciała: wysokość i położenie siodła, ustawienie kierownicy i bloków. Bike fit samodzielnie
Jazda i grupa
- Kadencja
- Ile obrotów korbą robisz w minucie. Większość kolarzy kręci 80–95 obrotów; na początek wystarczy „lekko i często” zamiast „ciężko i wolno”.
- Jazda na kole
- Jazda tuż za drugim kolarzem, w jego cieniu aerodynamicznym. Oszczędza sporo siły, ale wymaga skupienia. Pierwsza jazda w grupie
- Dać zmianę
- Wyjść na prowadzenie grupy i przez chwilę ciągnąć ją pod wiatr, żeby inni odpoczęli na kole. Od tego wzięła się nazwa naszego serwisu.
- Peleton
- Duża grupa kolarzy jadąca razem.
- Ustawka
- Umówiona wspólna jazda grupy, często o stałej porze i z ustalonym tempem.
- Tempo rozmowy
- Jazda tak spokojna, że możesz swobodnie mówić pełnymi zdaniami. Dla zaczynających to najlepsza miara tempa.
- Podjazd i nachylenie
- Odcinek pod górę. Nachylenie w procentach mówi, o ile metrów wznosi się droga na każde 100 m (6% to już wyraźna góra). Karty podjazdów
Trening i liczby
- Strefy (Z1–Z5)
- Przedziały wysiłku liczone z tętna albo mocy, od bardzo lekkiego (Z1) do bardzo mocnego (Z5). Strefy tętna i mocy
- Strefa 2 (Z2)
- Spokojna, długa jazda w tempie rozmowy. Buduje wytrzymałość i stanowi większość treningu kolarzy. Strefa 2
- Waty (moc)
- Ile pracy wykonujesz w każdej sekundzie. Spokojna jazda to u wielu amatorów 100–150 W, zawodowiec na podjeździe – ponad 400 W.
- FTP
- Moc, którą wytrenowany kolarz utrzyma przez mniej więcej godzinę. Służy do wyznaczania stref mocy. Test FTP
- Tętno
- Liczba uderzeń serca na minutę, mierzona pasem na klatce albo zegarkiem. Rośnie z wysiłkiem, ale też z upałem, stresem i zmęczeniem.
- VO2max
- Ile tlenu organizm potrafi zużyć w minucie przy maksymalnym wysiłku. Miara wydolności; zegarki ją tylko szacują.
- Interwały
- Trening z mocnymi odcinkami przeplatanymi odpoczynkiem. Na start niepotrzebne – najpierw zbuduj regularność. Interwały
- NP (moc znormalizowana)
- Moc „przeliczona” tak, żeby jazda ze zrywami liczyła się jak równa jazda o tym samym zmęczeniu.
- Obciążenie treningowe
- Ile pracy i jak mocnej wykonujesz w tygodniu. Rośnie stopniowo, a co kilka tygodni robi się lżejszy tydzień. Obciążenie treningowe
- HRV
- Zmienność odstępów między uderzeniami serca. Mierzona rano lub w nocy, pomaga ocenić regenerację. HRV w kolarstwie
- Decoupling
- O ile w długiej równej jeździe tętno „odjeżdża” od mocy. Mówi, jak dobra jest wytrzymałość. Decoupling
Jedzenie i picie
- Ściana (bomba, odcięcie)
- Nagły brak sił, gdy w długiej jeździe skończy się paliwo z węglowodanów. Zapobiegasz, jedząc na trasie, zanim poczujesz głód. Ściana
- Węglowodany na godzinę (g/h)
- Ile gramów węglowodanów zjadasz w każdej godzinie jazdy. Na dłuższe jazdy zaczynających orientacyjnie 30–60 g/h, czyli np. banan i batonik. Jedzenie na pierwsze dłuższe jazdy
- Żel energetyczny
- Gęsta porcja cukrów w saszetce, łatwa do zjedzenia w jeździe. Na start wystarczy zwykłe jedzenie.
- Elektrolity
- Sole mineralne, głównie sód, tracone z potem. Ważne w upale i długich jazdach. Sód i elektrolity
Brakuje tu jakiegoś słowa? Napisz przez formularz kontaktowy – dopiszemy.